Naslovna Društvo GRAĐANSKA INICIJATIVA STANOVNIKA OPŠTINE PALILULA

GRAĐANSKA INICIJATIVA STANOVNIKA OPŠTINE PALILULA

0
PODELI
Staro niško groblje postaće memorijalni kompleks foto; GP018

Postigli smo dogovor sa gradonačelnicom Grada Niša da se 11.januara 2023.godine, u 10:00, povodom osobođenja grada Niša, prvi put položi venac i održi pomen ispred spomen obeležja na Starom groblju znamenitom Nišliji Todoru Stankoviću (1852–1925), nacionalnom radniku, konzulu i prvom načelniku sreza niškog.

U okviru nacionalnog projekta kulture sećanja podržali smo i građansku inicijativu stanovnika oipštine Palilula da se obeleži, Spomen – pločom, mesto na Tvrđavi gde je Todor Stanković, po naredbi generala Milojka Lešjanina, a uz saglasnost kralja Milana, 11. januara 1879.istakao srpsku zastavu iznad Stambol kapije, čime je Niš ušao u sastav Kraljevine Srbije posle petvekovnog ropstva pod Turcima,

“Nedavne aktivnosti i obilazak gradonačelnice Niša Dragane Sotirovski i njenih saradnika opštini Palilula, na lokaciji Staro groblje, pokazuje da smo bili apsolutno u pravo kada smo organizovano krenuli sa komunalnim uređenjem prostora Staro groblje. Smatram, kaže Bratislav Vučković, predsednik opštine Palilula da je obaveza svih nas-lokalnme vlasti tako i potomaka nišlija koji su sahranjeni na Starom groblju da zajedno brinemo o ovom prostoru. Uz podršku Grada, opštine Palilula , Crkve, u saradnji sa Zavodom za zaštitu spomenika kulture, drugim nadležnim ustanovama potrudićemo se da Staro groblje konačno dobije izgled memorijalnog parka.

OBRAZLOŽENjE:

1/ Građanska inicijativa za obeležavanje Spomen – pločom mesta na Tvrđavi gde je znameniti Nišlija Todor Stanković (1852 – 1925), nacionalni radnik, konzul i prvi načelnik sreza niškog, istakao srpsku zastavu, na dan oslobođenja Niša, posle petvekovnog ropstva pod Turcima, 11. januara 1879.

2/ Pomen i odavanje pošte na Starom groblju ispred spomenika Todoru Stankoviću.

Na naučnom skupu „110.god. od mobilizacije Gvozdenog puka u oslobodilačkim ratovima Srbije- srpska vojska u istoriji i tradiciji“, održanom u Narodnom muzeju Toplice u Prokuplju od 7- 9-okt.2022. saopšten je rad: Todor P. Stanković / Nišlija/: nacionalni radnik, konzul Kraljevine Srbije u Prištini / 1890- 1893- 1890/,učesnik Balkanskih ratova.

Todor P. Stanković (Niš,1852 – Beograd,1925), po testamenetarnoj želji ekshumiran i sahranjen u Nišu na Starom groblju 1927. Spomenik i danas postoji, očuvan i u dobrom stanju/. Bio je nesumnjivo ličnost nacionalnog formata: učesnik svih oslobodilačkih ratova Srbije / 1876/ 78, 1912/13, 1914/18., doajen srpskog novinarstva, diplomata od karijere – generalni i vice-konzul u Staroj Srbiji /konzul u Prištini. Kosovskom vilajetu i gen. konz. u Skoplju/, političar, član Liberalne, a potom Nacionalne stranke, odan dinastiji Obrenovića i uvažavan od din. Karađorđevića / od 1903/, prvi načelnik grada Niša posle oslobođenja od Turaka / 29. decembra po starom kal.11. jan. po novom/, istoriograf i pisac, jedan od osnivača Narodne odbrane ..i dr.

Prilikom oslobođenja Niša ot Turaka, posle petvekovnog ropstva, po naredbi generala Milojka Lešjanina, a uz saglasnost kralja Milana, istakao je srpsku zastavu na Tvrđavi, iznad Stambol kapije, čime je Niš ušao u sastav Kraljevine Srbije.

U svom autobiografskom spisu USPOMENE koji se nalazi u Arhivu SANU u Beogradu / objavljene 1996. kao posebna knjiga/ o tom svom činu T. Stanković zapisao je sledeće:Čim je predaja izvršena, Komandant kora /M. Lešjanin/ naredio mi je da pobodem srpsku zastavu na gradskom bedemu, nad samim glavnim ulazom u tvrđavu, što sam uz pripomoć dva vojnika i učinio. Niš je naš /.

Kao zaslužnog Nišliju 1937, ondašnja gradska uprava je donela odluku da mu se postavi spomen bista, te je po tom nalogu , Slavko Miletić vajar, izradio njegovu bistu /model u gipsu/ koja se čuva u Muzeju, u zbirci Istorija umetnosti.

Predlažemo,kao prvoj ličnosti Gradske opštine Palilula, a pokrenete inicijativu obeležavanje mesta Spomen pločom, gde je istaknuta /zavijorila/ srpska trobojka, u okviru proslave 11. janaura, Dana oslobođenja Niša od Turaka i održi pomen ispred spomenika Todoru Stankoviću.

Smtramo kao moralni i pravedni čin, u okviru kulture sećanja na zaslužne Nišlije, ovom prilikom na T. Stankovića, da se ovom inicijativom, odaje zasluženo priznanje našim precima, i ukazuje na to da u sadašnjosti ovakvi primeri, spadaju u civilizacijske tekovine našega naroda! Tim pre, što je vaša Opština uz podršku Grada, podržala brojne istorigrafske projekte.

GRADSKA OPŠTINA PALILULA NIŠ

POSTAVI ODGOVOR

Molimo vas unesite vaš komentar
Molimo vas unesite vaše ime ovde